Turk tilidagi eng koʻp ishlatiladigan 50 feʼl
Har bir feʼlning maʼnosi, talab qiladigan kelishigi, hozirgi va oʻtgan zamon shakli hamda kundalik misol gap.
Qoʻshimchalarda bosh harflar soʻzga qarab oʻzgaradi:
I = ı/i/u/ü · A = a/e · D = d/t · C = c/ç
Bu roʻyxatda deyarli har bir suhbatda kerak boʻladigan feʼllar bor: uyda, doʻkonda, avtobusda va ishda. Feʼllar taxminan kundalik hayotda sizga qanchalik tez kerak boʻlishiga qarab tartiblangan, dastlabki yigirmatasi bilan ham kuningiz haqida gapira olasiz.
Har bir qatorda feʼlning noaniq shakli, maʼnosi va ben (men) uchun ikki shakl berilgan: -Iyor bilan hozirgi zamon (gidiyorum, boryapman) va -DI bilan oʻtgan zamon (gittim, bordim). Misolni ovoz chiqarib oʻqing, keyin turkcha qismini yopib, tarjimadan qayta aytishga harakat qiling.
Kelishik ustuni toʻldiruvchi yoki joy qaysi qoʻshimchani olishini koʻrsatadi. Oʻzbek tili ham turkiy til, shuning uchun koʻp holatlar oʻxshash: okula gidiyorum (maktabga boraman), otobüsten indim (avtobusdan tushdim), babamla konuştum (dadam bilan gaplashdim). -(y)I qoʻshimchasi oʻzbekchadagi -ni ga mos keladi va faqat aniq toʻldiruvchi bilan keladi: kitabı okudum (kitobni oʻqidim), lekin kitap okudum (kitob oʻqidim).
| Fe’l | Ma’nosi | Kelishik | Hozirgi zamon (men) | Oʻtgan zamon (men) | Misol |
|---|---|---|---|---|---|
| olmak | boʻlmoq; sodir boʻlmoq | — | oluyorum | oldum | Ablam geçen yıl doktor oldu.Opam oʻtgan yili shifokor boʻldi. |
| yapmak | qilmoq, yasamoq | -(y)I | yapıyorum | yaptım | Ödevimi yapıyorum.Uy vazifamni qilyapman. |
| etmek | qilmoq, etmoq (qoʻshma feʼllarda) | — | ediyorum | ettim | Yardımınız için çok teşekkür ederim.Yordamingiz uchun katta rahmat. |
| gitmek | bormoq | -(y)A | gidiyorum | gittim | Yarın okula gidiyorum.Ertaga maktabga boraman. |
| gelmek | kelmoq | -(y)A | geliyorum | geldim | Geçen yıl İstanbul'a geldim.Oʻtgan yili Istanbulga keldim. |
PDF ni pochta orqali oling
Elektron pochtangizni yozing, biz bu sahifaning chop etiladigan PDF nusxasini yuboramiz.
Yuborildi! PDF uchun pochtangizni (va spam jildini) tekshiring.
Bu feʼllar sizga tanish boʻlib qolganda, bepul daraja testini topshirib, darajangizni bilib oling. Keyin ona tili turkcha boʻlgan ustoz Ceylan bilan bepul sinov darsida ularni jonli suhbatda ishlating.